مطالعات ,دانشکده ,معماری

مطالعات دانشکده معماری(پایان نامه)

اگر محیط آموزشی بخواهد زمینه ای ثمربخش برای نسل آینده باشد، محیط و ساختمان هایش می بایست خلاقه باشند، نه تقلید شده. محیطی محرک برای آزاد کردن اندیشه و بیان خلاقه، به همان اندازه روش تدریس دارای اهمیت است. بدین لحاظ، قدرت و توان در خلق ساختمان هایی که برای تمرکز رشد فرهنگی افراد مناسب اند، مستقیماً به طراحی فضاهای هدایت کننده به فعالیت فکری مربوط می شود. مواردی نظیر روشنایی و نورپردازی، انتخاب رنگ، ارتباط مناطق گوناگون، خلق حیاط های داخلی یا مناطق محوطه سازی شده و جز آن، برای به دست دادن نتیجه نهایی معماریای که گشاده دست بودن با کاربرانش را هدف قرار می دهد، از جمله جنبه های اساسی کار هستند.

لویی دوران : یکی از معمارانی که به فضا در معماری توجهی ویژه کرد، او در سال ۱۸۰۰ میلادی معماری را چنین تعریف کرد : معماری هنر ترکیب فضاست به نحوی که در تمام ساختمان های عمومی و خصوصی قابل تحقق باشد. هدف اصلی دوران از این تعریف، نظریه پردازی در زمینه ی موضوع های طراحی برای آموزش معماری بود که آن ها را در کتاب معروفش به نام «دقت و تأکیدی بر درس های معماری» نشان می دهد. عنصرهای معماری که دوران از آن ها نام می برد عبارتند از : دیوارها، ستون ها و طاق ها و با این عناصر به دسته بندی و تحلیل آثار معماری دوره های مختلف می پردازد.

هنری سانوف : استاد انیستیتو امریکایی معمار- نظریه پرداز معماری در زمینه فضاهای آموزشی، او می گوید : در فضای آموزشی، محیط فیزیکی به عنوان مربی دوم مطرح است.

پژوهش مورد نظر با توجه به این نیازها و اهمیت ویژه دانشجویان هنر،با هدف پیشرفت در این زمینه شروع به کار کرد که امیدوارم مفید واقع شود.این تحقیق شامل شش فصل به شرح زیر است:

فصل اول شامل کلیات پژوهش از قبیل بیان پژوهش،اهمیت پژوهش،اهداف مورد نظر و تعریف اصطلاحات

پیرامون موضوع می باشد.

فهرست موضوعات :

فهرست مطالب
عنوان صفحه
چکیده....................................................................................................................................الف
مقدمه........................................................................................................................................ب
فصل اول : کلیات پژوهش..............................................................................................1
1-1بیان پژوهش..........................................................................................................................2
1-2بدنه پژوهش.........................................................................................................................3
1-3نتیجه پژوهش........................................................................................................................4
1- 4 بیان اهداف طرح.................................................................................................................4
1-4-1 هدف کلی...................................................................................................................... 4
1-4-2 اهداف جزئی...................................................................................................................4
فصل دوم : روش تحقیق در معماری..........................................................................6
2-1 تحقیق در رشته معماری چه معنایی دارد.............................................................................. 7
2-2 ضرورت تحقیق در معماری .................................................................................................9
2-3 تعریف واژه های روش شناختی ، راهبرد ها و تدابیر..............................................................9
فصل سوم : مبانی نظری.................................................................................................12
مقدمه........................................................................................................................................13
3-1 تایخچهْ مدارس و دانشگاهها...............................................................................................14
3-2 نگرش به هنر......................................................................................................................15
3-2-1 فعالیت هنر.................................................................................................................... 15
3-2-2 طبقه بندی هنر از دیدگاه نیوتن......................................................................................17
3-2-3 طبقه بندی هنر از دیدگاه هگل بر اساس سبک...............................................................17
3-2-4 انواع هنر از لحاظ شکل................................................................................................17
3-2-5 انواع هنر از لحاظ محتوا................................................................................................17
عنوان صفحه
3-2-6 انواع هنر از لحاظ کاربرد..............................................................................................17
3-2-7 انواع هنر از لحاظ بستر اجتماعی.....................................................................................18
3-3 فضاهای آموزشی...............................................................................................................18
3-3-1 کلاس ها.......................................................................................................................18
3-3-2 استانداردهای طراحی گالری ها......................................................................................21
3-3-3 تعریف استانداردها.........................................................................................................22
3-3-4طرح وتنظیم کلی........................................................................................................... 22
3-4 استانداردها و ضوابط طراحی فضای سبز.............................................................................22
3-5 استانداردها و ضوابط طراحی فضاهای اداری.......................................................................23
3- 6سرانه ها.............................................................................................................................24
3-7 استاندارد و ضوابط طراحی قسمت فرهنگی....................................................................... 24
3-7-1 راهروهای سالن نمایش.................................................................................................25
3-7-1-1 مشخصات عمومی.................................................................................................... 25
3-7-1-2 ورودی ها و خروجی های سالن اجتماعات............................................................. 26
3-7-2 سالن سخنرانی و درس و تئاتر........................................................................................28
3-7-3 شکل اساسی سالن.........................................................................................................28
3-7-4 سالن سخنرانی و تدریس................................................................................................30
3-7-4-1 انواع جای نشستن..................................................................................................... 30
3-7-4-2 کنفرانس، تدریس.....................................................................................................31
3-7-5 استودیو طراحی.............................................................................................................32
3-7-6 استودیوهای هنرهای زیبا و ظریف..................................................................................32
3-8 کارگاه ها..........................................................................................................................33
3-9 انباری ها.......................................................................................................................... 34
3-10 استودیوهای رسم فنی و غیر فنی.......................................................................................35
عنوان صفحه
3-11 کتابخانه...........................................................................................................................37
3-11-1 کتب مرجع..................................................................................................................37
3-11-2 وسایل.........................................................................................................................37
3-11-3 واحد های قفسه کتاب.................................................................................................37
3-11-4 قفسه ها.......................................................................................................................38
3-11-5 خواندن و مطالعه..........................................................................................................41
3-12 وسایل بهداشتی................................................................................................................43
3-13 نمایشگاه..........................................................................................................................44
3-14 نوررسانی.........................................................................................................................44
3-15 فضاهای ورزشی..............................................................................................................44
3-16 انباری..............................................................................................................................45
فصل چهارم : شرایط اقلیمی و انتخاب سایت......................................................46
4-1 شرایط جغرافیایی و اقلیمی استان قم................................................................................... 47
4-1-1 جغرافیای استان قم.........................................................................................................47
4-1-2 طول و عرض جغرافیایی استان........................................................................................48
4-1-3 وضعیت اجتماعی استان.................................................................................................48
4-1-3-1 جمعیت.....................................................................................................................48
4-1-3-2 مهاجرت...................................................................................................................50
4-1-3-3 پیشینه تاریخی...........................................................................................................50
4-1-4 وضعیت طبیعی استان.....................................................................................................51
4-1-5 ارتفاعات استان.............................................................................................................51
4-1-5- 1نواحی کوهستانی......................................................................................................51
4-1-5-3 دشتها........................................................................................................................51
عنوان صفحه
4-1-6 تأثیر عرض جغرافیایی بر اقلیم استان...............................................................................52
4-1-6-1 منابع آب...................................................................................................................52
4-1-6-2 توده های هوا و سیستم های هواشناسی.......................................................................52
4-1-6-3 پوشش گیاهی...........................................................................................................52
4-1-7 زلزله در استان قم...........................................................................................................53
4-1-7 کلیات اقلیم استان..........................................................................................................53
4-1-7-1 موقعیت خورشید.......................................................................................................54
4-1-7-2 شیب.........................................................................................................................56
4-1-7-3 ارتفاع...................................................................................................................... 56
4-1-7- 4 دما..........................................................................................................................57
4-1-7-5 باران.........................................................................................................................58
4-1-7-6 رطوبت نسبی.............................................................................................................60
4-1-7-7 باد.............................................................................................................................60
4-1-8 ویژگی های سر پناه در اقلیم گرم و خشک....................................................................62
4-1-9 فرم و پلان.....................................................................................................................62
4-1-10 فضا های خارجی........................................................................................................ 63
4-1-11 بازشو ها......................................................................................................................63
4-1-12 دیگر شاخص های اقلیمی و طراحی.............................................................................63
4-2 معرفی سایت......................................................................................................................65
4-3 نمونه ها و بررسی کارهای مشابه.........................................................................................70
4-3-1 دانشکده هنر های زیبا....................................................................................................70
4-3-2 دبیرستان دیاموند رنچ ....................................................................................................73
4-3-3 دانشگاه کیس وسترن ریزرو...........................................................................................75
فصل پنجم : برنامه فیزیکی طرح................................................................................77
عنوان صفحه
5-1 برنامه فیزیکی پروژه...........................................................................................................78
5-1-1 رشته ها و مقاطع تحصیلی...............................................................................................78
5-1-2 جمعیت ورودی سالانه...................................................................................................78
5-1-3 فضاهای مورد نیاز برای دروس نظری.............................................................................79
5-2 گروه معماری....................................................................................................................80
5-2-1 کارگاه شناخت مواد و مصالح....................................................................................... 81
5-2-2 کارگاه نجاری...............................................................................................................81
5-2-3 کارگاه ماکت سازی..................................................................................................... 81
5-3 گروه هنرهای تجسمی........................................................................................................82
5-3-1 رشته طراحی صنعتی..................................................................................................... 82
5-3-2 رشته ارتباط تصویری.....................................................................................................83
5-3-3 کارگاه چاپ سیلک..................................................................................................... 83
5-3-4 کارگاه چاپ دستی (حکاکی)...................................................................................... 83
5-3-5 کارگاه باتیک (چاپ روی پارچه)................................................................................ 84
5-4 رشته عکاسی.....................................................................................................................84
5-4-1 لابراتوار عکاسی رنگی..................................................................................................84
5-4-2 لابراتوار عکاسی سیاه و سفید.........................................................................................84
5-4-3 کارگاه عکاسی............................................................................................................. 85
5-5 رشته مجسمه سازی........................................................................................................... 85
5-5-1 کارگاه مجسمه سازی....................................................................................................85
5-5-2 کارگاه سفال سازی.......................................................................................................85
5-5-3 کارگاه قالب سازی....................................................................................................... 86
5-5-4 کارگاه ریخته گری.......................................................................................................86
5-6 گروه موسیقی................................................................................................................... 86
عنوان صفحه
5-6-1 استودیوی صدای مستأصل............................................................................................ 87
5-7 گروه هنرهای نمایشی.........................................................................................................87
5-7-1 آتلیه های بازیگری و کارگردانی................................................................................. 87
5-7-2 سالن تمرین بازیگری.................................................................................................... 87
5-7-3 گرایش کارگردانی....................................................................................................... 88
5-7-4 کارگاه دکور................................................................................................................ 88
5-7-5 گرایش نمایش عروسکی.............................................................................................. 88
5-8 تعیین ظرفیت تعداد و سطح فضاهای کمک آموزشی......................................................... 88
5-8-1 کتابخانه........................................................................................................................ 88
5-8-2 مجموع مواد کتابخانه.....................................................................................................89
5-8-3 نحوۀ سازماندهی مواد....................................................................................................89
5-8-4 سالن قرائت عمومی...................................................................................................... 89
5-8-5 سالن قرائت مرجع......................................................................................................... 90
5-8-6 سالن مجلات................................................................................................................ 90
5-8-7 سالن اسناد و مدارک (پروژه ها).................................................................................. 90
5-8-8 سالن میکرو فیلم ها.......................................................................................................90
5-8-9 واحد خدمات اداری......................................................................................................90
5-9 نکات عمده در طراحی کلاسهای درس دانشگاه.................................................................92
5-9-1 سکوی جلویی کلاس....................................................................................................93
5-9-2 سیستم های نمایش فیلم..................................................................................................93
5-9-3 جای نشستن و دامنهْ دید.................................................................................................93
5-9-4 تسهیلات برای گروه های بزرگ....................................................................................94
5-10 سالن اجتماعات.............................................................................................................. 95
5-10-1 رعایت نکات زیر برای سالن چند منظوره ضروری است...............................................95
عنوان صفحه
5-11 نمایشگاه..........................................................................................................................96
5-12 مرکز کامپیوتر................................................................................................................ 96
5-13 پیشنهادات مشخص برای مرکز انفورماتیک..................................................................... 96
5-14 فضاهای اداری................................................................................................................97
5-15 نمازخانه..........................................................................................................................97
5-16 فضاهای کمک آموزشی مربوطهْ هر یک از گروه ها........................................................98
5-17 نهار خوری......................................................................................................................98
5-18 فضای ورزشی..................................................................................................................99
5-19 کادر عملی مورد نیاز........................................................................................................99
5-19-1 کادر اداری و خدماتی مورد نیاز................................................................................100
5-20 فضاهای ورودی...........................................................................................................100
5- 21 پارکینگ.....................................................................................................................100
5-22 ویژگی های فنی طرح....................................................................................................101
5-22-1 بررسی سیستم های مختلف سازه ای..........................................................................101
5-22-1-1 سازه.....................................................................................................................101
5-22-1-2 درز انبساط............................................................................................................101
5-22-1-3 سقف کاذب.........................................................................................................102
5-22-1-4 عایق کاری...........................................................................................................102
5-22-2 موتور خانه................................................................................................................103
5-22-2-1 تاسیسات...............................................................................................................103
5-22-2-2 فن کوئل سقفی.....................................................................................................103
5-22-3 مصالح پیشنهادی.......................................................................................................104
5-22-3-1 دیوار و سقف پیش ساخته.....................................................................................104
5-22-3-1-1 استانداردهای رعایت شده در این نوع پانل ها...................................................104
عنوان صفحه
5-22-3-1-2 خصوصیات این نوع پانل.................................................................................105
5-23-3-2 وینیل تایل............................................................................................................ 106
5-23-3-3 کف پوش.......................................................................................................... 106
5-23-3-4 سنگ....................................................................................................................106
5-23-3-5 آکوستیک............................................................................................................107
5-23-3-6 انتشار و تباهی صدا در تالار...................................................................................108
5-23-3-7 راهکارهای طراحی...............................................................................................109
5-23-3-8 سازه فضای آکوستیک شده..................................................................................109
فصل ششم : طرح معماری..........................................................................................111
6-1 کانسپت (ایدة طراحی).....................................................................................................112
6-2 روند ایده اولیه طرح ...................................................................................................... 113
6-3 طرح پیشنهادی............................................................................................................... 114
نتیجه گیری.............................................................................................................................118
فهرست منابع...........................................................................................................................119
پیوست یک............................................................................................................................122









فهرست تصاویر
عنوان صفحه
تصویر 3-1 استانداردهای آموزشی............................................................................................19
تصویر 3-2 استانداردهای کلاس ها...........................................................................................20
تصویر3-3 سقف آمفی تئاتر......................................................................................................25
تصویر 3-4 استانداردهای سالن اجتماعات..................................................................................26
تصویر3-5 فاصله بین ردیف ها در سالن اجتماعات....................................................................27
تصویر3- 6 تصویر پروژوکتور................................................................................................. 28
تصویر3-7کف سالن ها............................................................................................................ 29
تصویر3-8 انواع جای نشستن ................................................................................................. 30
تصویر3-9 استودیو طراحی....................................................................................................... 32
تصویر3-10 استاندارد کارگاه ها............................................................................................... 33
تصویر3-11 استاندارد انباری.....................................................................................................34
تصویر3-12 استاندارد استودیوهای رسم فنی..............................................................................35
تصویر3-13 استانداردهای وسایل چاپ.....................................................................................36
تصویر3-14 ابعادقرارگیری کتب...............................................................................................37
تصویر3-15قفسه کتاب.............................................................................................................38
تصویر3-16قفسه کتاب.............................................................................................................39
تصویر3-17دسترسی های قفسه کتاب........................................................................................40
تصویر3-18ابعاد میزهای مطالعه.................................................................................................42
تصویر3-19 استاندارد وسایل سرویس های بهداشتی..................................................................43
تصویر4- 1 همسایگی های استان قم...........................................................................................47
تصویر4- 2 نقشه مرزهای جغرافیایی و سیاسی استان قم...............................................................48
تصویر4- 3 موقعیت استان قم در پهنه آب و هوایی کشور ..........................................................54
عنوان صفحه
تصویر4- 4 موقعیت خورشید و تابش آفتاب در تابستان.............................................................. 55
تصویر4- 5 موقعیت و زاویه تابش خورشید در عرض جغرافیایی 35 درجه شمال....................... 55
تصویر4- 6 خطوط همدما استان قم.............................................................................................57
تصویر4- 7 خطوط هم بارش بلند مدت استان قم........................................................................59
تصویر4- 8 نمودار بلند مدت گلباد ایستگاه قم در سال های 66 تا 87 ........................................ 61
تصویر 4-9 دید اطراف سایت....................................................................................................65
تصویر 4-10دسترسی و موقعیت قرارگیری سایت عکس........................................................... 66
تصویر 4-11 آلودگی صوتی پیرامون سایت...............................................................................67
تصویر 4-12 همسایگی های سایت پیشنهادی ............................................................................68
تصویر 4-13 مسیر حرکت خورشید...........................................................................................68
تصویر4-14 جهت وزش بادهای غالب..................................................................................... 69
تصویر4-15 جهت شمال...........................................................................................................69
تصویر4-16 پلان دانشکده هنر های زیبا.....................................................................................71
تصویر4-17 تحلیل پلان دانشکده هنر های زیبا..........................................................................72
تصویر4-18 نقشه های هوایی دبیرستان دیاموند رنج...................................................................73
تصویر4-19 عکس های پرسپکتیو دبیرستان دیاموند رنج............................................................74
تصویر4-20 پلان دانشگاه کیس وسترن ریزرو...........................................................................75
تصویر4-21 عکس های پرسپکتیو دانشگاه کیس وسترن ریزرو................................................. 76
تصویر6- 1 روند کانسپت..........................................................................................................113
تصویر 6-2 طرح پیشنهادی..................................................................................................... 114
تصویر6-3 طرح پیشنهادی.......................................................................................................115
تصویر 6-4 طرح پیشنهادی......................................................................................................116
تصویر 6-5 طرح پیشنهادی......................................................................................................117

فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول3-1 تجهیزات میز کامپیوتر..............................................................................................18
جدول 3-2 ابعاد صندلی .......................................................................................................... 18
جدول 3-3 سرانه.......................................................................................................................24
جدول 4- 1طول و عرض جغرافیایی استان قم..............................................................................48
جدول4- 2 جمعیت استان قم بر حسب سن.................................................................................49
جدول 4- 3 شیب استان قم..........................................................................................................56
جدول 5-1 برنامه فیزیکی پروژه..................................................................................................79
جدول5-2 حجم مواد جمعیت استفاده کننده و سیستم نگهداری آن در کتابخانه...........................91
جدول 5-3 معیارهای متداول سرانه برای نگهداری مواد کتابخانه ای.............................................91
جدول5-4 معیارهای متداول سرانه برای فضاهای مطالعاتی...........................................................92